کلینیک وصال : امروز می خواهیم به شما درباره اختلالات مفصل گیجگاهی فکی اطلاعاتی بدهیم .

معنای این عبارت چیست ؟

TMJ به معنای مفصل گیجگاهی ـ فکی می باشد. در هر سمت فک یکی از این مفاصل وجود دارد و آنها فک را به پایین جمجمه متصل می‌کنند. ماهیچه‌های نزدیک آنها اجازه باز و بسته کردن دهان را فراهم می‌آورند. اما برخی اوقات، مفاصل از خط خارج شده و یا شما قادر به تکان دادن آنها نمی‌باشید. بسیاری از افراد این بیماری را با عنوان TMJ مورد خطاب قرار می‌دهند اما در اصل این بیماری TMD (اختلال مفصل گیجگاهی ـ فکی) می‌باشد. در حدود 15 درصد افراد بزرگسال در رده 20-40 سال با این مشکل مواجه هستند. شیوع این مشکل در زنان بیشتر از مردان می‌باشد.

بالا ، پایین و اطراف

مفصل گیجگاهی ـ فکی یکی از پیچیده‌ترین مفاصل در بدن می‌باشد. این مفصل لغزنده بوده و امکان بالا و پایین بردن، چپ و راست کردن و جلو و عقب کردن فک را فراهم می‌آورد. علاوه بر استخوان‌ها و ماهیچه‌ها، غضروف کوچکی نیز وجود دارد که همانند ضربه‌گیر عمل کرده و استخوانهای شما را در برابر فرسایش محافظت می‌کند.

علایم اختلال گیجگاهی فکی

اگر شما با اختلال گیجگاهی ـ فکی مواجه هستید، ممکن است علائم زیر را تجربه نمایید:

  • درد در هر یک از دو مفصل فک
  • گوش درد
  • درد در هنگام جویدن
  • درد در گردن یا صورت
  • گرفتگی عضلات فک
  • تغییر در تناسب دندانهای دو فک

اگر سایر علائم مربوط به این بیماری را ندارید، شنیدن صدا در حین تکان دادن فک نشانه اختلال گیجگاهی ـ فکی نمی‌باشد. فک بسیاری از افراد در حین باز و بسته کردن دهان، صدا ایجاد می‌کند.

چه چیزی باعث این اختلال می گردد ؟

دلیل اصلی بروز اختلال گیجگاهی ـ فکی مشخص نمی‌باشد. یکی از اصلی‌ترین دلایل بروز این اختلال، خارج شدن یکی از غضروفها از محل خود است. سایر مواردی که می‌توانند منجر به بروز این اختلال شوند به شرح زیر می‌باشند:

  • آسیب یا در رفتگی فک
  • عدم تطابق فک یا دندانها
  • ساییدن دندانها
  • آرتروز که می تواند به غضروفهای موجود در مفاصل آسیب وارد نماید.

اختلال گیجگاهی فکی چگونه تشخیص داده می شود ؟

اگر شما علائم این بیماری را داشته باشید، پزشک یا دندانپزشک به دنبال علائم التهاب در فک شما بوده، به صداهای ناشی از حرکت فک شما گوش نموده و به حرکت فک در جهات مختلف توجه خواهد نمود. ممکن است از شما درخواست شود تا از اشعه ایکس یا سایر روشهای تصویربرداری استفاده نمایید تا تصویر دقیقی از مفاصل در اختیار پزشک قرار گیرد.

درمان

پزشک یا دندانپزشک ممکن است مواردی را به شما توصیه نماید که می‌توانید به راحتی آنها را انجام دهید. این موارد به شرح زیر می‌باشند:

  • استفاده از داروهای مسکن
  • استفاده از کمپرس گرم یا سرد بر روی فک
  • خوردن غذاهای نرم
  • محدود نمودن حرکات فک تا حدامکان
  • انجام تمریناتی برای کشش و تسکین فک
  • عدم جویدن آدامس یا ناخن

فرایندهای دندانپزشکی

شما ممکن است یکی از موارد زیر را به منظور برطرف نمودن مشکل انجام دهید:

  • تاج یا پل دندان می‌توانند سازگاری دندان‌ها را بهبود بخشند.
  • پزشک ممکن است دندان‌های شما را سوهان بزند تا دهان به طور یکسان بسته شود.
  • آرتروسنتز: بافتهای آسیب دیده بواسطه بیماری‌های التهابی نظیر آرتروز از بین می‌روند.
  • آرتروسکوپی: پزشک شما از یک لوله به منظور فرستادن ابزارهای جراحی کوچک به مفاصل فک استفاده می‌کند.
  • لیزر درمانی: پرتوهای مادون قرمز ارسالی به مفاصل و بافت‌های اطراف می‌توانند منجر به کاهش درد گردند.

جراحی

اگر شما با موارد حادی نظیر مشکلات ساختاری در مفاصل مواجه هستید، ممکن است به جراحی نیاز داشته باشید. پزشک شما مفصل را به منظور برطرف نمودن مشکل باز می‌نماید و در برخی موارد ممکن است مفصل را جایگزین نماید.